TÜSİAD, Türkiye ekonomisinin temel ihracat pazarlarındaki maliyet bazlı rekabet şartlarının daha doğru anlaşılması, rekabet dinamiklerinin veri temelli tartışılması ve buradan yola çıkılarak politika önerilerinin oluşturulması amacıyla hazırlanan “TÜSİAD Maliyet Bazlı Rekabet Gücü Endeksi (TÜSİAD-RGE)*" çalışmasını kamuoyu ile paylaştı. 2015 yılının ilk çeyreğinden başlayarak hazırlanan ve sonuçları her çeyrek sonunda açıklanacak olan endeksin tanıtım toplantısı 26 Haziran tarihinde gerçekleştirildi.
TÜSİAD Rekabet Hukuku Bülteni – Mayıs 2025
Rekabet Hukuku Bülteni, Rekabet Hukuku Çalışma Grubu altında faaliyet gösteren Bülten Alt Çalışma Grubu tarafından her ay hazırlanmaktadır. Yurtiçi ve yurtdışında rekabet hukuku alanında yaşanan gelişmeleri derleyen bülten, TÜSİAD üyeleri ile düzenli olarak paylaşılmaktadır.
TÜRKİYE
2024 Yılına İlişkin Yıllık Rapor Yayımlandı / Rekabet Kurumu
Rekabet Kurumu (“Kurum”), 2024 yılına ilişkin Yıllık Raporu’nu (“Rapor”) yayımladı. Rapora göre Kurum, yıl boyunca toplam 487 karar aldı; bu kararların 311’i birleşme ve devralma, 166’sı rekabet ihlali, 10’u ise muafiyet ve menfi tespit dosyalarına ilişkin oldu. 2024 yılında 49 soruşturma tamamlanırken, en çok soruşturma gıda endüstrisi (16), kimya ve madencilik (9) ile kültür, sanat, eğlence ve eğitim (5) sektörlerinde sonuçlandırıldı. Aynı dönemde 27 ön araştırma yapılırken, 1039 yerinde inceleme gerçekleştirildi. İdari para cezası tutarı, bir önceki yıla kıyasla yaklaşık üç kat artarak 7,5 milyar TL’ye ulaştı. Birleşme ve devralma işlemlerinin 274’üne izin verilirken, 8 işlem koşullu olarak onaylandı. Birleşme ve devralma kararlarının sektörel dağılımında bilişim teknolojileri ve platform hizmetleri (71 işlem) ilk sırada yer alırken, altyapı hizmetleri (32), kimya ve madencilik (30), sağlık hizmetleri (25), otomotiv (23), finansal hizmetler (22), lojistik (18), makine endüstrisi (14), gıda endüstrisi (13) ve inşaat (10) sektörleri öne çıktı.
DÜNYA
Justice Department and Federal Trade Commission Seek Information on Unfair and Anticompetitive Practices in Live Ticketing / Federal Ticaret Komisyonu
ABD Adalet Bakanlığı Antitröst Departmanı (“DOJ”) ve Federal Ticaret Komisyonu (“FTC”), canlı konser ve eğlence sektöründe tüketicileri zarara uğratan haksız ve rekabeti sınırlayıcı uygulamaların tespiti amacıyla kamuoyu görüşüne başvurduklarını duyurdu. Bu süreç kapsamında, biletleme hizmetlerindeki spekülatif fiyatlandırmalar, bot yazılımlarıyla yapılan bilet alımları, ikincil pazar uygulamaları ve tüketici mağduriyetine yol açan diğer adaletsiz ticari davranışlara ilişkin bilgi toplanması öngörüldü. Ayrıca, FTC’nin çevrim içi bilet satışları konusundaki denetimlere öncülük edeceği, DOJ ile birlikte, Hazine Bakanlığı’nın katkısıyla tüketici korumasına yönelik düzenleme veya mevzuat önerileri içeren ortak bir rapor hazırlayacağı belirtildi. Bu kapsamda, görüşlerin 7 Temmuz 2025 tarihine kadar iletilebileceği ifade edildi. FTC ve DOJ, bu sürecin sanatçılara adil ödeme, tüketicilere ise erişilebilir fiyat ve sektörde güçlü rekabet ortamı sağlamak açısından kritik olduğunu vurguladı.
Competition watchdog gets green light for growth in latest move to back business / Birleşik Krallık Rekabet ve Piyasalar Otoritesi
Birleşik Krallık Rekabet ve Piyasalar Otoritesi (Competition and Markets Authority, “CMA”), 15 Mayıs 2025 tarihinde yayımlanan yeni “Stratejik Yönlendirme” belgesiyle önceliklerini yeniden belirlediğini duyurdu. Hükümetin büyümeyi teşvik etmeye yönelik reform gündemi kapsamında hazırlanan bu belgeyle CMA’in rekabeti ve tüketici haklarını koruma görevini sürdüreceği ve aynı zamanda yatırımı ve ekonomik büyümeyi desteklemeye odaklanacağı ifade edildi. Stratejik Yönlendirmede, CMA’in işletmeler açısından belirsizliği azaltmak amacıyla daha şeffaf ve öngörülebilir şekilde hareket etmesinin beklendiği belirtildi. CMA, ayrıca birleşme ve devralmalar, dijital piyasalar ve tüketici işlemlerine ilişkin çalışmalarında “hız, öngörülebilirlik, orantılılık ve süreç” ilkelerini temel alan 4P yaklaşımını uygulamaya aldığını açıkladı. Hükümet, CMA’in bu yönlendirmeyi hangi biçimde hayata geçirdiğine ilişkin bilgilerin kurumun yıllık raporlarında kamuoyuyla paylaşılmasını beklediğini ifade etti.
Competition enforcement – a view from the CMA / Birleşik Krallık Rekabet ve Piyasalar Otoritesi
CMA, Rekabet Uygulamaları İcra Direktörü Juliette Enser tarafından 2025 Mayıs ayında Londra’daki CompLaw Konferansı’nda yapılan konuşmada, rekabet hukuku uygulamalarına ilişkin güncel yaklaşımını ve önceliklerini kamuoyuyla paylaştı. Konuşmada, rekabetin korunmasının yenilikçiliği teşvik etme, kamu kaynaklarını etkin kullanma ve piyasalarda güven inşa etme açısından temel önemde olduğu vurgulandı. Son beş yılda yaklaşık 650 milyon sterlin tutarında para cezası uygulandığı ve yapay zekâ destekli tespit sistemleriyle kamu alımlarında kartel davranışlarının önlenmesine yönelik çalışmalara hız verildiği belirtildi. CMA, firmaların hukuka uygun iş birlikleri yapmaktan çekinmemesi için “Yeşil Anlaşmalar” gibi girişimlerle sürdürülebilir ortaklıkları desteklemeyi, rehberlik faaliyetlerini artırmayı ve “Şikayetler Rehberi” ile mağdur işletmelere daha şeffaf ve erişilebilir bir başvuru süreci sunmayı planladığını duyurdu. Yeni dönemde soruşturmaların yalnızca etkili sonuç alınabilecek alanlarda başlatılacağı, bazı durumlarda ise soruşturma yerine uyarı mektupları ve uzlaşma prosedürlerinin tercih edileceği ifade edildi. CMA, uzlaşma süreçlerinin taraflar ve kurum açısından yargı sürecini hızlandırma ve belirsizliği azaltma bakımından önemli faydalar sağladığını belirtti. Tüm bu uygulamaların, kurumun benimsediği 4P yaklaşımıyla tam uyum içinde sürdürüleceği ifade edildi.
Kurumlar arasında bilgi ve deneyim paylaşımını teşvik ederek yeni iş birliklerine zemin hazırlamayı amaçlayan TÜSİAD Kurumlarda Girişimcilik Buluşmaları serisinin 22’nci etkinliği, 19 Haziran 2025 Perşembe günü Yaşar Holding’in ev sahipliğinde İzmir’de gerçekleştirildi. TÜSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Turan ve TÜSİAD Kurumlarda Girişimcilik Çalışma Grubu Başkanı Bilge Kalpaklıoğlu Eyilik’in açılış konuşmalarıyla başlayan etkinlik, İzmir girişimcilik ekosistemi ve iş dünyasından temsilcilerin katılımıyla gerçekleştirildi.
TÜSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Turan - TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi Açılış Konuşması
TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Ömer Aras - TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi Açılış Konuşması
TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi toplantısı 12 Haziran Perşembe günü düzenlendi. Toplantının açılış konuşmalarını TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Ömer Aras ve TÜSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Turan gerçekleştirdi.
Lineer üretim ve tüketim alışkanlıklarının yarattığı baskı ekosistemin kendini yenileme kapasitesini geri dönülemez şekilde kısıtlıyor. Bu nedenle, kaynak verimliliğinin ve döngüsel ekonomi prensiplerinin gözetilmesi yeşil ve dijital dönüşüm süreçlerinde kilit rol oynuyor. “Dönüşüm ve Gelecek İçin Yol Haritası ve Öneriler” temasıyla yayımladığımız TÜSİAD Perspektif 2025 Raporu’nda kaynak verimliliği açısından da kritik olan döngüsellik prensiplerinin iş modellerine entegrasyonunu ve sürdürülebilir üretim yöntemlerinin yaygınlaştırılmasını öncelikler arasında konumlandırdık.
TÜSİAD Bu Gençlikte İŞ Var! girişimcilik programı tarafından ölçeklendirilebilir, sürdürülebilir ve globalleşme potansiyeli olan erken aşama girişimlere yönelik kurgulanan hızlandırma programı TÜSİAD Dönüşümü Hızlandır!’ın demoday etkinliği gerçekleştirildi.
